دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 46 1 2015 03 21 Comparison of life history parameters of tomato leafminer, Tuta absoluta (Lep.: Gelechiidae) on five cultivars of tomato مقایسۀ آماره‌های جدول زندگی بید گوجه‌فرنگیTuta absoluta (Lep.: Gelechiidae) روی پنج رقم گوجه‌فرنگی اهلی 141 149 54729 10.22059/ijpps.2015.54729 FA سید علی اصغر فتحی دانشیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل ندا صلحی دانشجوی سابق کارشناسی ارشد حشره‌شناسی گروه گیاه‌پزشکی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل علی گلی زاده دانشیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل مهدی حسن پور استادیار گروه گیاه‌پزشکی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل Journal Article 2014 11 01 Tomato leafminer, <em>Tuta absoluta</em> (Meyrick), is one of the most important pests of tomato, <em>Solanum lycopersicum </em>L.. In this research, life history parameters of the tomato leafminer were studied on five tomato cultivars including: Super Strain B, Super Chief, Early UrbanaY111, Mobil and Early Urbana Y under greenhouse condition. The results indicated that the larval development on Mobil and Early Urbana Y was significantly slower than on the other cultivars. The number of eggs laid per female were highest on Super Strain B (114.05 ± 3.7) and lowest on Early UrbanaY (105.95 ± 4.4). The lowest survival rate from egg to adult was observed on Early Urbana Y. The intrinsic rate of natural increase (<em>r_m</em>) was statistically reduced on tomato cultivars in the following descending order: Super Strain B, Super Chief, Early UrbanaY111, Mobil and Early Urbana Y, respectively. The lowest finite rate of increase (<em>λ</em>) (1.141 day^-1) and the longest generation time (<em>T</em>) (28.44 days) were calculated on Early Urbana Y. Therefore, it could be concluded that among the tested cultivars, Super Strain B is the most suitable and Early Urbana Y is the least suitable hosts for population growth of the tomato leafminer. بید گوجه‌فرنگی، <em>Tuta absoluta</em> (Meyrick) یکی از آفات مهم گوجه‌فرنگی <em>Solanum lycopersicum </em>L. است. در این تحقیق ویژگی‌های چرخۀ زیستی بید گوجه‌فرنگی روی پنج رقم گوجه‌فرنگی به نام‌های Super Strain B، Super Chief، Early Urbana Y111، Mobil و Early Urbana Y در شرایط گلخانه‌ای مطالعه شد. نتایج نشان داد که رشدونمو لاروی روی رقم‌های Mobil و Early Urbana Y در مقایسه با دیگر رقم‌های تحت مطالعه کندتر بود. تعداد تخم‌های گذاشته‌شده به ازای ماده روی رقم Super Strain B بیشترین (7/3 ± 05/114) و روی رقم Early Urbana Y کمترین (4/4 ± 95/105) بود. کمترین درصد بقا از تخم تا حشرۀ کامل روی رقم Early Urbana Y مشاهده شد. نرخ ذاتی افزایش جمعیت (<em>r_m</em>) به‌ترتیب روی رقم‌های Super Strain B، Super Chief، Early Urbana Y111، Mobil و Early Urbana Y کاهش معناداری داشت. کمترین نرخ متناهی افزایش جمعیت (<em>λ</em>) (141/1 بر روز) و طولانی‌ترین طول دورۀ نسل (<em>T</em>) (44/28 روز) روی رقم Early Urbana Y محاسبه شد. بنابراین، در بین ارقام تحت مطالعه، رقم Super Strain B مطلوب‌ترین میزبان و رقم Early Urbana Y نامطلوب‌ترین میزبان برای رشد جمعیت <em>T. absoluta</em> است. https://ijpps.ut.ac.ir/article_54729_926165a5c9eed8ac0d87e03c93da8026.pdf