دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Diapause and its regulation by endocrine signaling in insects: from environmental stimuli to management implications in plant protection دیاپوز و تنظیم آن با سیگنال‌دهی اندوکرین در حشرات: از محرک‌های محیطی تا پیامدهای مدیریتی در گیاهپزشکی 1 23 105904 10.22059/ijpps.2026.409902.1007105 FA اعظم امیری دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، گروه مهندسی فضای سبز، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران علیرضا بندانی گروه گیاهپزشکی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران Journal Article 2025 04 09 Diapause is a major seasonal life-history strategy in insects that enables populations to survive predictable unfavorable periods (e.g., winter cold, summer drought, or host scarcity) through a hormonally regulated, preprogrammed arrest of development and/or suppression of reproduction. This is not a “simple pause”; rather, it is a phase-structured process encompassing induction, preparation, initiation, maintenance, termination, and, in many cases, post-diapause quiescence. The mechanism is accompanied by profound metabolic reorganization, energetic budgeting, and enhanced stress tolerance. The decision to enter, maintain, or terminate diapause is driven primarily by reliable environmental cues—especially photoperiod and subsequently temperature—while nutritional and moisture-related factors can further modulate this response in some systems. These inputs are translated into persistent physiological states through neuroendocrine networks and key endocrine axes involving juvenile hormone, ecdysteroids, and insulin/insulin-like signaling, thereby redirecting resource allocation from growth and reproduction toward storage, maintenance, and survival. This review also emphasizes the importance of distinguishing diapause from quiescence and avoiding the frequent confusion between them, because misclassification directly affects data interpretation and the prediction of emergence timing. From a plant-protection and integrated pest management (IPM) perspective, diapause governs the timing of damaging life stages and the width of control-sensitive windows; therefore, diapause-informed phenology models, coupled with field monitoring, can improve forecasting, sharpen intervention timing, and support more realistic management decisions under climate change. دیاپوز یکی از مهم‌ترین راهبردهای تاریخچه‌زیستی فصلی در حشرات است که امکان عبور از دوره‌های قابل‌پیش‌بینی نامساعد (مانند سرمای زمستان، خشکی تابستان یا کمبود میزبان) را از طریق توقف رشدی و/یا سرکوب تولیدمثلِ ازپیش‌برنامه‌ریزی‌شده و تحت کنترل هورمونی فراهم می‌کند. این پدیده «یک مکث ساده» نیست، بلکه فرایندی مرحله‌مند شامل القا، آماده‌سازی، آغاز، نگهداشت، خاتمه و در بسیاری موارد کمون پسادیاپوزی است که با بازآرایی عمیق متابولیک، بودجه‌بندی انرژی و افزایش تحمل تنش همراه می‌شود. تصمیم برای ورود، تداوم یا خروج از دیاپوز عمدتاً به نشانه‌های محیطیِ قابل‌اعتماد—به‌ویژه فتوپریود و سپس دما—وابسته است و در برخی سامانه‌ها عوامل تغذیه‌ای و رطوبتی آن را تعدیل می‌کنند. این ورودی‌ها از طریق شبکه‌های عصبی–اندوکرین و محورهای کلیدی هورمون جوانی، اکدیستروئیدها و مسیر انسولین/شبه‌انسولین به تغییرات پایدار فیزیولوژیک ترجمه می‌شوند و تخصیص منابع را از رشد و تولیدمثل به ذخیره‌سازی، نگهداشت و بقا سوق می‌دهند. همچنین بر ضرورت تمایز دیاپوز از کوایسنس و پرهیز از خلط آن با «کمون پسادیاپوزی» تأکید می‌شود، زیرا این تمایز مستقیماً بر تفسیر داده‌ها و پیش‌بینی زمان ظهور اثر دارد. از منظر گیاه‌پزشکی و مدیریت تلفیقی آفات، دیاپوز زمان‌بندی ظهور مراحل خسارت‌زا و پنجره‌های حساسیت به اعمال روشهای کنترلی را تعیین می‌کند؛ بنابراین مدل‌های فنولوژیِ آگاه از دیاپوز و تلفیق آن‌ها با پایش میدانی می‌تواند زمان‌بندی مداخلات کنترلی را دقیق‌تر و در شرایط تغییر اقلیم، تصمیم‌گیری مدیریتی را واقع‌گرایانه‌تر سازد.. https://ijpps.ut.ac.ir/article_105904_171283f255a39dc179153b374054c60e.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 22 The effect of potassium phosphite as a defense stimulant in rice seedlings against Pyricularia oryzae and antioxidant enzymes activity اثر محرک دفاعی فسفیت پتاسیم بر گیاهچه‌های برنج علیه Pyricularia oryzae و فعالیت آنزیم‌های آنتی اکسیدانی 25 39 105020 10.22059/ijpps.2025.391543.1007080 FA الهام خلیلی گروه گیاهپزشکی، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری. ساری/ایران 0009-0001-3219-1556 ولی اله بابایی زاد گروه گیاهپزشکی، دانشگده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران وحید خسروی بخش تحقیقات گیاهپزشکی، موسسه تحقیقات برنج کشور معاونت مازندران (آمل)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، آمل، ایران محمد علی تاجیک قنبری گروه گیاهپزشکی، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران. شهرام نعیمی بخش تحقیقات کنترل بیولوژیک، موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران. Journal Article 2025 04 10 Rice blast, caused by <em>Pyricularia oryzae</em>, is a major rice disease that reduces crop yield annually. One method of controlling this disease is the use of fungicides, which pose risks to humans and the environment. Therefore, environmentally friendly inducers of resistance, such as potassium phosphite, may reduce chemical pesticide use and enhance plant resistance through induced defenses. In this study, the effect of potassium phosphite as a defense stimulant on reducing rice blast disease and on the activity of catalase, peroxidase, and superoxide dismutase enzymes was evaluated using a factorial design in a completely randomized layout. Samples were collected from rice seedlings treated with potassium phosphite and mock-treated at 0, 48, 96, and 144 hours after inoculation. Results showed that potassium phosphite significantly reduced disease severity by 48%. Moreover, the activities of the defense-related enzymes in treated plants were higher than those in control plants at all time points after inoculation. The highest activities were observed for peroxidase (protein1-U = 62.277 mg) and superoxide dismutase (protein1-U = 17.246 mg) at 144 hours after inoculation, representing 1.38- and 1.30-fold increases, respectively, compared with the control. These findings indicate that pretreatment of rice with potassium phosphite can enhance seedling resistance by inducing defense-related enzyme activity and may be effective for disease management. بلاست، با عامل <em>Pyricularia oryzae</em> از بیماری‌های مهم برنج است که سالانه موجب کاهش عملکرد محصول می‌شود. یکی از شیوه های کنترل بیماری، استفاده از قارچکش­ها است که خطراتی برای انسان و محیط‌ زیست دارد. از این ‌رو، استفاده از القا‌کننده‌های مقاومت سازگار با محیط زیست، نظیر فسفیت، می‌تواند مصرف سموم شیمیایی را کاهش دهد و از طریق مقاومت القایی باعث افزایش مقاومت در گیاه ­شود. در این پژوهش، اثر محرک دفاعی فسفیت پتاسیم بر کاهش بیماری بلاست و فعالیت آنزیم‌های کاتالاز، پراکسیداز و سوپراکسیددیسموتاز به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی انجام شد. نمونه‌های برگی از گیاهچه‌‌های تیمار شده با فسفیت پتاسیم و شاهد در زمان‌های صفر، 48، 96 و 144 ساعت پس از مایه‌زنی بیمارگر تهیه شدند. در این بررسی، فسفیت پتاسیم منجر به کاهش معنی‌دار شدت بیماری تا 48 درصد گردید. همچنین، فعالیت آنزیم‌های آنتی اکسیدانی در گیاهان تیمارشده نسبت به گیاهان شاهد در همه بازه‌های زمانی بیشتر بود. بیشترین میزان فعالیت آنزیم کاتالاز ( protein^1-U mg 69/4)، 48 ساعت پس از مایه زنی با بیمارگر و کمترین میزان فعالیت آن در گیاهان شاهد ( protein^1-U mg 62/1) و در روز ششم مشاهده شد. بیشترین فعالیت آنزیم‌های پرکسیداز ( protein^1-U mg 277/62) و سوپراکسیددیسموتاز ( protein^1-U mg 17/246)، به‌ترتیب با 38/1 و 30/1 برابر افزایش نسبت به شاهد، در 144 ساعت بعد از مایه‌زنی بوده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که پیش تیمار فسفیت پتاسیم می‌تواند با القای فعالیت آنزیم‌های مرتبط با دفاع، موجب افزایش مقاومت گیاهچه‌های برنج ‌شود و جهت مدیریت بیماری بلاست موثر به‌نظر می‌رسد.  https://ijpps.ut.ac.ir/article_105020_da7dc5adc88c465671b601d2bbaf2aeb.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Effect of arbuscular mycorrhizal fungi inoculation on Armillaria root rot of pistachio seedlings under salinity stress تأثیر مایه‌زنی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار بر پوسیدگی آرمیلاریایی ریشه نهال‌های پسته در شرایط تنش شوری 41 62 103946 10.22059/ijpps.2025.399624.1007087 FA محبوبه آفروشه گروه بیماری شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران ناصر رادمان گروه بیماری شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران امیرحسین محمدی پژوهشکده پسته، موسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رفسنجان، ایران عبدالحسین طاهری گروه گیاهپزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران مهدی فاطمی گروه آب و خاک، معاونت برنامه ریزی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، مشهد. ایران مهدی پیرنیا گروه بیماری شناسی گیاهی ، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران Journal Article 2025 03 27 Armillaria root rot and salinity are among the most significant biotic and abiotic stresses affecting pistachio orchards, resulting in substantial economic losses. Symbiosis with arbuscular mycorrhizal fungi (AMF) can enhance plant tolerance to both salinity and soil-borne pathogens. This study evaluated the effect of inoculating a mixture of three AMF species (<em>Claroideoglomus etunicatum</em>, <em>Funneliformis mosseae</em>, and <em>Rhizophagus irregularis</em>) on Armillaria root rot, growth performance, and biochemical traits of <em>Pistacia vera</em> cv. Ahmad-Aghaei seedlings under four salinity levels (0, 1200, 2400, and 3600 mg NaCl per kg of soil). AMF inoculation significantly increased shoot and root dry weight (56.7% and 94.1% respectively), leaf area (25%), plant height (11%), chlorophyll content (152.9%), proline (188.5%), and soluble sugars (99%) concentration compared to pathogen-inoculated plants in the highest salinity level. Although salinity significantly increased pathogen colonization and seedling mortality, AMF markedly reduced both parameters. At the highest salinity level (3600 mg NaCl/kg of soil), pathogen colonization decreased from 86.8% to 67.9%, and mortality declined from 93.8% to 68.8% in AMF-treated plants. Overall, the results demonstrate that AMF inoculation can effectively mitigate the adverse effects of salinity and enhance pistachio seedlings' tolerance to Armillaria root rot by improving growth and biochemical parameters, as well as reducing pathogen colonization. پوسیدگی آرمیلاریایی ریشه و شوری از مهمترین تنش‌های زنده و غیرزنده در باغ‌های پسته محسوب می‌شود که می‌توانند خسارت اقتصادی قابل توجهی را به همراه داشته باشد. همزیستی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار می‌تواند موجب افزایش تحمل گیاهان به شوری و عوامل بیماریزا گردد. در تحقیق حاضر، تأثیر مایه‌زنی مخلوط سه گونه قارچ‌ریشه آربوسکولار <em>Claroideoglomus etunicatum</em>،<em>Funneliformis mosseae </em>، <em>Rhizophagus irregularis</em> بر بیماری پوسیدگی آرمیلاریایی ریشه و طوقه، ویژگی‌های رشدی و بیوشیمیایی نهال‌های پسته احمدآقایی در چهار سطح شوری صفر، 1200، 2400 و 3600 میلی‌گرم کلریدسدیم در کیلوگرم خاک بررسی شد. در بالاترین سطح شوری، مایه‌زنی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار توانست وزن خشک اندام هوایی، ریشه، سطح برگ، ارتفاع، غلظت کلروفیل، پرولین و قندهای محلول را به‌طور معنی‌داری به میزان 7/56، 1/94، 25، 11، 9/152، 5/188 و 1/99 درصد در مقایسه با گیاهان مایه‌زنی شده با بیمارگر افزایش دهد. گرچه شوری موجب افزایش معنی‌دار کلنیزاسیون بیمارگر در ریشه و مرگ ‌و ‌میر نهال‌های پسته گردید اما در حضور قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار، این دو ویژگی در کلیه سطوح شوری به‌طور معنی‌داری کاهش یافت به‌طوری که در بالاترین سطح شوری، درصد کلنیزاسیون بیمارگر در ریشه از 8/86 به 9/67 درصد و مرگ‌ و ‌میر نهال‌ها از 8/93 به 8/68 درصد رسید. در مجموع، نتایج این تحقیق نشان داد که مایه‌زنی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار در ریشه نهال‌های پسته با بهبود ویژگی‌های رشدی و بیوشیمیایی و کاهش کلنیزاسیون بیمارگر در ریشه، می‌تواند یکی از راهکارهای مؤثر در کاهش اثرات مخرب شوری و افزایش تحمل نهال‌های پسته به پوسیدگی آرمیلاریایی باشد. https://ijpps.ut.ac.ir/article_103946_0455b6ada917a1db1b77527cfde455b6.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Plant-Parasitic Nematodes (Nematoda: Tylenchomorpha) Associated with Different Crops in the Damavand Region, with Descriptions of Two New Records for Iran نماتدهای انگل گیاهی ((Nematoda: Tylenchomorpha) منطقه‌ی دماوند، با توصیف دو گزارش جدید از ایران 63 78 104997 10.22059/ijpps.2025.400520.1007089 FA فرناز فکرت بخش گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه جیرفت، کرمان، ایران رضا قادری بخش گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، ایران ابراهیم پورجم گروه بیماری‌شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران اکبر کارگر بیده بخش گیاه‌پزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران Journal Article 2025 04 14 Plant-parasitic nematodes are among the most important groups of nematodes due to their interactions with plants and their economic consequences for a wide range of crops. Faunistic survies play a crucial role in accurate species identification, forming the foundation for effective management and control strategies. To investigate plant-parasitic nematodes in Damavand County, Tehran Province, 184 soil samples were collected from the rhizosphere of various crops in orchards and fields during 2021-2022. Nematodes were extracted, fixed, and mounted on permanent microscopic slides for morphological and morphometric analysis. A total of 49 species belonging to 23 genera within the infraorder Tylenchomorpha were identified. The nematodes recovered belonged to eight families: Anguinidae, Aphelenchoididae, Criconematidae, Dolichodoridae, Hoplolaimidae, Pratylenchidae, Tylenchidae, and Tylenchulidae. Among these, Tylenchidae was the most widely distributed family, with a frequency of 17.1%. Although they were highly abundant, these nematodes are often considered to have limited direct economic crop damage potential. Among the notable plant-parasitic nematodes (PPNs), in the Damavand region, Helicotylenchus vulgaris (6%) and Pratylenchus neglectus (5.4%) were the most prevalent species. Of the identified species, Rotylenchus elegans and Paratylenchus aciculus are reported for the first time in Iran, and their morphological descriptions are provided in this study. The identification of plant-parasitic nematode species in the Damavand region provides valuable baseline information for understanding their distribution and for developing effective management strategies.  نماتدهای انگل گیاهی به دلیل تعامل با گیاهان و تاثیر اقتصادی بر محصولات مختلف از مهمترین گروههای نماتدی محسوب میشوند. مطالعات فون نقش مهمی در شناسایی دقیق گونه ها ایفا می کند و پایه و اساس استراتژی های مدیریت کنترل موثر را تشکیل می دهد. برای بررسی نماتدهای انگل گیاهی در شهرستان دماوند (استان تهران)، 184 نمونه خاک از ریزوسفر محصولات مختلف باغات و مزارع طی سالهای 1401-1402 جمع‌آوری شد. نماتدها استخراج، تثبیت و بر روی اسلایدهای میکروسکوپی دائمی برای تجزیه و تحلیل ریخت‌شناسی و ریخت‌سنجی ایجاد و مورد بررسی قرار گرفتند. در مجموع 49 گونه متعلق به 23 جنس از فوق بالاخانواده Tylenchomorpha شناسایی شد. نماتدهای شناسایی شده متعلق به هشت خانواده شامل Anguinidae<em>،</em> Aphelenchoididae،<em> </em>Criconematidae،<em> </em>Dolichodoridae،<em> </em>Hoplolaimidae،<em> </em>Pratylenchidae،<em> </em>Tylenchidae<em> </em>و<em> </em>Tylenchulidae<em> </em>بودند.<em> </em>در میان این خانواده‌ها، Tylenchidae با فراوانی 1/17٪، گسترده‌ترین خانواده بود که با وجود فراوانی بالای آنها، این نماتدها از لحاظ خسارت اقتصادی اهمیت چندانی ندارند. در بین نماتدهای انگل گیاهی مهم، شایع ترین گونه‌ها در منطقه دماوند <em>Helicotylenchus vulgaris</em> (6 درصد) و <em>Pratylenchus neglectus</em> (4/5 درصد) بودند. از بین گونه‌های شناسایی شده، <em>Rotylenchus elegans</em> و <em>Paratylenchus aciculus</em> برای اولین بار در ایران گزارش شده‌اند که در این مطالعه توصیف ریخت شناسی آنها ارائه شده است. شناسایی گونه‌های نماتدهای انگل گیاهی در منطقه دماوند، اطلاعات پایه و ارزشمندی برای درک پراکنش آن‌ها و تدوین راهکارهای مدیریتی مؤثر فراهم می‌کند<em>.</em>  https://ijpps.ut.ac.ir/article_104997_0a485e9f14ce54e52ea6ccc00cd92e89.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Plant-Parasitic Nematodes (Nematoda: Tylenchomorpha) Associated with Different Crops in the Damavand Region, with Descriptions of Two New Records for Iran سینتیک تخریب، ارزیابی ایمنی و دوره پیش‌برداشت برخی قارچکش‌های مورد استفاده در خیار و گوجه‌فرنگی گلخانه‌ای 79 101 104943 10.22059/ijpps.2025.402094.1007091 FA وحیده مهدوی بخش تحقیقات آفت‌کش‌ها، موسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران فاطمه خلقتی بنا بخش تحقیقات بیماری‌های گیاهی، موسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران علی اسحاقی بخش فیزیکوشیمی، موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران کسری شریفی بخش تحقیقات بیماری‌های گیاهی، موسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران مهدیه حسینی بخش تحقیقات آفت‌کش‌ها، موسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران حسین پارسا بخش تحقیقات آفت‌کش‌ها، موسسه تحقیقات گیاه‌پزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران هومن نانکلی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان قزوین، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران Journal Article 2025 03 26 Today, there is an urgent need to investigate the rate of reduction and degradation of pesticides after application in the field settings and to assess the safe pre-harvest intervals to ensure that pesticide residues in the crop are safe. In this study, the degradation and reduction kinetics of difenoconazole + fluxapyroxad as a combined suspension concentrate (SC 7.5/5 (Dagonis^®) used to control powdery mildew on tomatoes were examined, as well as the fungicides dimethomorph + cymoxanil as a water dispersible granule (WG 70% (Pilarexanil^®) used to control internal powdery mildew on cucumbers. The pre-harvest interval (PHI) of these pesticides in cucumber and tomato crops was estimated to be 3 days, derived from kinetic analyses of degradation and reduction under greenhouse conditions at both optimum and maximum rates. Monitoring of residues was conducted immediately after spraying and continued for 11 days, with three replicates. Residue levels were evaluated according to the national MRLs of these fungicides, and at all sampling times, the residues remined below the national MRLs. Consequently, the PHI of 3 days for both Dagonis^® and Pilarexanil^® is deemed acceptable. First-order kinetic analyses of the pesticides studied also support the 3-day PHI.  امروزه نیاز مبرمی به بررسی سرعت کاهش و تخریب آفتکش­ها پس از کاربرد در مزارع و ارزیابی فاصله ایمن قبل از برداشت برای اطمینان از ایمن بودن بقایای باقیمانده آفت­کش­ها در محصول وجود دارد. در این مطالعات سینتیک تخریب و کاهش قارچکش­های دیفنوکونازول + فلوکساپیروکساد )داگونیس®( با فرمولاسیون سوسپانسیون  غلیظ ((SC 7.5/5 که برای کنترل بیماری سفیدک پودری گوجه­فرنگی استفاده می­شوند و همچنین قارچ­کش­های دیمتومورف + سیموکسانیل WG 70% (پیلارکسانیل^®) که برای کنترل بیماری سفیدک کرکی خیار بکار می­روند مورد بررسی قرار گرفته­اند. دوره پیش برداشت (کارنس) این آفت­کش­ها در محصولات خیار و گوجه­فرنگی سه روز برآورد شده است که با بررسی سینتیک زوال و کاهش آن­ها در محصولات خیار و گوجه­فرنگی گلخانه­ای این موضوع در دوزهای بهینه و بیشینه مورد بررسی قرار گرفت. پایش مقادیر باقیمانده بلافاصله پس از سمپاشی تا یازده روز بعد از آن با سه بار تکرار انجام شد. مقادیر باقیمانده با توجه به MRLهای ملی این قارچ­کش­ها ارزیابی شد که برای همه آن­ها در همه زمان­های نمونه برداری، مقادیر باقیمانده کمتر از MRL ملی بود. بنابراین، دوره پیش برداشت 3 روزه برای هر دو قارچ­کش داگونیس و پیلارکسانیل قابل قبول می­باشد. معادلات سینتیک مرتبه اول برای آفت­کش­های مورد مطالعه نیز تایید کننده دوره پیش برداشت سه روز می­باشد<em>.</em>  https://ijpps.ut.ac.ir/article_104943_ed1b079310582f349f92220e275e661a.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Bacillus velezensis and Trichoderma harzianum interactions in controlling Fusarium wilt of potatoes caused by Fusarium oxysporum f. sp. tuberosi تعامل Bacillus velezensis و Trichoderma harzianum برای کنترل پژمردگی فوزاریومی سیب‌زمینی ناشی از Fusarium oxysporum f. sp. tuberosi 103 120 104993 10.22059/ijpps.2025.402124.1007092 FA محسن بهرا گروه گیاه پزشکی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران حسین صارمی گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران مجتبی مرادزاده اسکندری بخش تحقیقات گیاه پزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مشهد، ایران مسعود احمدزاده گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران 0000-0003-2009-4131 Journal Article 2025 04 11 The biological control of Fusarium wilt in potato, caused by the soil-borne fungal pathogen <em>Fusarium</em> <em>oxysporum</em> f. sp. <em>tuberosi </em>(FOT), is essential for sustainable agriculture. Therefore, this study investigated the interaction between two beneficial microorganisms, the bacterium <em>Bacillus velezensis </em>UTB96 and the fungus <em>Trichoderma harzianum </em>T22, in suppressing Fusarium wilt of potato under in vitro and in vivo conditions. A completely randomized design was employed to ensure robust, reliable results. In vitro, the combined treatment of <em>B. velezensis</em> UTB96 and <em>T. harzianum</em> T22 inhibited the pathogen’s growth by 77.73%, whereas <em>B. velezensis</em> UTB96 and <em>T. harzianum</em> T22 alone reduced growth by 40.12% and 70.12%, respectively. In greenhouse conditions, the combined application of <em>B. velezensis</em> UTB96 and <em>T. harzianum</em> T22 outperformed the individual treatments in controlling Fusarium wilt. The <em>B. velezensis</em> UTB96 + <em>T. harzianum</em> T22 combination reduced disease incidence by 76.75% and significantly enhanced plant height as well as fresh and dry biomass of various potato organs. By comparison, the individual treatments reduced disease incidence by 62.3% (<em>B. velezensis</em> UTB96 alone) and 57.5% (<em>T. harzianum</em> T22 alone). Thus, although each isolate of <em>B. velezensis</em> and <em>T. harzianum</em> partially controls Fusarium wilt, their combined application was more effective in suppressing the disease in potato. امروزه کنترل بیولوژیک بیماری پژمردگی فوزاریومی سیب‌زمینی ناشی از قارچ <em>Fusarium oxysporum</em> f. sp. <em>tuberosi</em> بسیار حائز اهمیت است. بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی تعامل باکتری <em>Bacillus velezensis</em> UTB96  و قارچ<em>Trichoderma harzianum </em>T22  برای کنترل پژمردگی فوزاریومی سیب‌زمینی در شرایط آزمایشگاه و گلخانه، در قالب طرح کاملا تصادفی انجام شد. نتایج نشان داد که در شرایط آزمایشگاهی میزان مهار رشد قارچ عامل بیماری در تیمار ترکیبی <em>B. velezensis </em>UTB96 + <em>T. harzianum </em>T22<em> </em>به 73/77 درصد رسید، درحالی که در تیمارهای انفرادی، <em>B. velezensis </em>UTB96 و <em>T. harzianum </em>T22 به ترتیب به میزان 12/40 و 12/70 درصد توانستند باعث مهار رشد قارچ شوند. در شرایط گلخانه نیز کارایی استفاده همزمان این دو میکروارگانیسم بهتر از تیمارهای انفرادی بود به‌طوری که ترکیب<em>B. velezensis </em>UTB96 + <em>T. harzianum </em>T22 توانست بیماری پژمردگی فوزاریومی سیب‌زمینی را به میزان 75/76 درصد کنترل کند و باعث افزایش ارتفاع بوته، وزن تر و خشک اندام‌های مختلف گیاه سیب‌زمینی شود.  در صورتی که <em>B. velezensis </em>UTB96 به تنهایی 3/62 درصد و <em>T. harzianum </em>T22 به تنهایی 5/57 درصد توانستند باعث مهار بیماری شوند. بنابراین، همان‌طور که جدایه‌های <em>B. velezensis </em>UTB96 و <em>T. harzianum </em>T22 به تنهایی قادر به کنترل نسبی بیماری می‌باشند؛ این پژوهش نشان داد که کاربرد ترکیبی قارچ <em>T. harzianum</em> و باکتری <em>B. velezensis</em>، تاثیر بهتری در کنترل بیماری پژمردگی فوزاریومی سیب‌زمینی داشت<em>.</em>  https://ijpps.ut.ac.ir/article_104993_23520f9c08cea196e7674975f6485ec6.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Investigation of Emamectin Benzoate Insecticide Efficacy For Prevention of Infestation of The Red Palm Weevil, Rhynchophorus Ferrugineus And Determining Its Residues in Date Palm Fruit And Vascular Tissue بررسی کارایی حشره‌کش امامکتین بنزوات جهت پیشگیری از آلودگی سرخرطومی حنایی خرما (Rhynchophorus ferrugineus) و تعیین باقیمانده آن در میوه و بافت آوندی خرما 121 138 105437 10.22059/ijpps.2026.405123.1007097 FA کاظم محمدپور بخش تحقیقات حشره شناسی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران وحیده مهدوی بخش تحقیقات آفتکشها موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران،ایران. علی محمدی پور بخش تحقیقات حشره شناسی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران،ایران. فاطمه شفقی بخش تحقیقات حشره شناسی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران،ایران. Journal Article 2025 04 07 Red palm weevil <em>Rhynchophorus ferrugineus</em> is one of the most important pests of different palms. The efficacy of the new insecticide, emamectin benzoate (Revive II, ME 9.5%), on the prevention of the infestation caused by RPW, as well as its residue in date palm fruit and core, were evaluated in this study. Trials were implemented in Sisan and Baluchestan and Fars provinces. Revive ΙΙ was injected in four sides of the trunk Treatments included the injection of 25 and 50 ml of Revive ΙΙ per tree. A separated plot of date palms without any insecticide injection was considered as control, as well as date palms without injection in the treatment plot and alternately with treated date palms. The results showed that the infestation was zero in the treated plots, while in the 4 control plots, the average of infested date palms in Fars province were 0.68, 0.68, 0.84, and 0.52, and in Sistan and Baluchestan province were 0.12, 0.76, 0.24, and 0.08. Also, residues of the emamectin benzoate in both volumes were present in the vascular tissue and date fruit at the permitted level six months after injection, but one year later, there were no insecticide residues. It was found that one single injection will be effective in protecting from the red palm weevil. It is recommended to inject the emamectin benzoate (Revive ΙΙ, ME 9.5%) with 25 ml in autumn after harvesting date until six months before harvest time. سرخرطومی حنایی خرما،, <em>Rhynchophorus ferrugineus</em> از مهم‌ترین آفات نخیلات به‌شمار می­رود. این تحقیق جهت ارزیابی کارایی حشره‌کش جدید امامکتین بنزوات (ریوایو 2، ME 9.5%) در پیشگیری از آلودگی آفت و همچنین میزان باقیمانده آن در میوه و بافت آوندی درخت خرما انجام شد. ریوایو2، به صورت تزریق در چهار‌طرف تنه‌درخت در دو استان سیستان‌و‌بلوچستان و فارس استفاده شد. تیمارها شامل حشره­کش ریوایو2 با حجم‌های 25 و 50 میلی­لیتر بود که روی درختان سالم خرما تزریق شد. درختان شاهد در دو حالت در نظر‌گرفته شد که در حالت اول قطعه شاهد به‌صورت یک قطعه یکجا و در‌حالت دوم درختان شاهد در مجاور درختان تزریق‌شده، به‌صورت یک در میان بودند. نتایج نشان‌داد در قطعاتی که تزریق انجام شد، آلودگی صفر بود، در‌حالی‌که در قطعات شاهد میانگین درختان آلوده در استان فارس 68/0، 68/0، 84/0 و 52/0 درخت در قطعه و در استان سیستان‌و‌بلوچستان 12/0، 76/0، 24/0 و 08/0 درخت در قطعه بود. همچنین باقیمانده حشره‌کش امامکتین بنزوات در هردو حجم، شش ماه بعد از تزریق در حد مجاز در بافت آوندی و میوه موجود بود ولی یک سال بعد، در نمونه­های مربوط به بافت آوندی درختان تزریق شده، باقی­مانده حشره­کش وجود نداشت. بنابراین، تزریق حشره­کش ریوایو 2، به تنه درخت خرمای سالم با حجم ­25 میلی­لیتر به ازاء هر درخت با فاصله‌زمانی 6 ماه تا برداشت محصول و یا تزریق پس‌از‌برداشت، از کارایی مناسب جهت پیشگیری از آلودگی سرخرطومی حنایی خرما برخوردار است. https://ijpps.ut.ac.ir/article_105437_d6b2a2e0b8f04df03bef83883157780a.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Antibacterial potential of Lucilia sericata larval secretions and extracts against Staphylococcus aureus and Escherichia coli پتانسیل ضدباکتریایی ترشحات و عصاره‌ لارو Lucilia sericata علیه استافیلوکوکوس اورئوس و اشرشیا کلی 139 150 105695 10.22059/ijpps.2026.410134.1007111 FA سمانه شاهرخ مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، ایران مریم رابه گروه میکروبیولوژی، دانشکده علوم زیستی، واحد فلاورجان، دانشگاه آزاد اسلامی، فلاورجان، اصفهان، ایران آزاده کریمی کلینیک دیابت سیاوش، وابسته به شرکت دانش بنیان زیست التیام سپنتا، اصفهان، ایران منصور سیاوش مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم اصفهان، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، ایران 0000-0003-0590-6410 Journal Article 2025 03 27 The rising resistance of bacteria to common antibiotics has underscored the urgent need to discover and develop novel antibacterial agents. One promising natural source in this regard is the secretions and extracts of <em>Lucilia sericata</em> larvae, which have gained attention in recent years due to their antimicrobial properties and wound-healing potential. This study aimed to evaluate and compare the antibacterial effects of the secretions and extracts derived from <em>L. sericata</em> larvae against <em>Staphylococcus aureus</em> and <em>Escherichia coli</em> using standard microbiological methods. In this study, larval secretions and extracts were obtained from three-day-old larvae using different solvents (70% ethanol and a mixture of methanol: water: acetic acid). The antibacterial activity of the samples was assessed using well diffusion, disk diffusion, and colony counting methods against standard strains of <em>S. aureus</em> and <em>E. coli</em>. The results indicated that larval secretions alone exhibited no significant antibacterial activity. However, the extracts from dried larvae using 70% ethanol and the mixed solvent (methanol: water: acetic acid) showed considerable inhibitory effects against pathogenic bacteria. The largest inhibition zone diameter was observed with the extract prepared using the mixed solvent. Furthermore, concentrating the extracts with Dimethyl sulfoxide (DMSO) enhanced their efficacy. This study demonstrates that <em>L.</em> <em>sericata</em> larval extracts, especially when combined with suitable solvents, possess notable potential for inhibiting pathogenic bacteria. These extracts may serve as a complementary or alternative approach in treating infections caused by antibiotic-resistant bacteria. افزایش مقاومت باکتری‌ها به آنتی‌بیوتیک‌های رایج، نیاز به کشف و توسعه ترکیبات ضدباکتریایی نوین را بیش از پیش ضروری ساخته است. یکی از منابع طبیعی امیدوارکننده در این زمینه، ترشحات و عصاره‌های لارو <em>Lucilia sericata  </em>می‌باشد که در سال‌های اخیر به‌دلیل خواص ضدمیکروبی و کمک به بهبود زخم مورد توجه قرار گرفته‌اند. هدف از این مطالعه، بررسی و مقایسه اثرات ضدباکتریایی ترشحات و عصاره‌های حاصل از لارو <em>L. sericata </em><em> </em>علیه باکتری‌های <em>Staphylococcus aureus</em>  و <em>Escherichia coli</em>  با استفاده از روش‌های استاندارد میکروبی است. در این پژوهش، ترشحات و عصاره‌  لارو تهیه‌شده با استفاده از حلال‌های مختلف (اتانول 70 درجه و ترکیب متانول:آب: اسید استیک) از لاروهای سه‌روزه استخراج شدند. فعالیت ضدباکتریایی نمونه‌ها با استفاده از روش‌های چاهک پلیت، انتشار از دیسک و شمارش کلنی علیه دو سویه استاندارد باکتریایی<em>S. aureus</em>   و <em>E. coli </em> ارزیابی گردید. نتایج نشان داد که ترشحات لاروی به‌تنهایی فاقد اثر ضدباکتریایی قابل‌توجه بودند، اما عصاره‌های حاصل از لارو خشک‌شده در حلال‌های اتانول 70٪ و حلال ترکیبی متانول:آب:اسید استیک، فعالیت مهاری قابل‌ملاحظه‌ای علیه باکتری­های بیماریزا از خود نشان دادند. بیشترین قطر ناحیه مهاری مربوط به عصاره با حلال ترکیبی بود. همچنین، تغلیظ عصاره‌ها با DMSO  اثربخشی آن‌ها را افزایش داد. این مطالعه نشان می‌دهد که عصاره‌های لارو <em>L. sericata</em>، به‌ویژه در ترکیب با حلال‌های مناسب، دارای پتانسیل قابل توجهی در مهار باکتری‌های بیماریزا هستند. استفاده از این عصاره‌ها می‌تواند به‌عنوان رویکردی مکمل یا جایگزین در درمان عفونت‌های ناشی از باکتری‌های مقاوم به آنتی بیوتیک مدنظر قرار گیرد.  https://ijpps.ut.ac.ir/article_105695_3df424f73bd6a620718b8da841ccb119.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Life table parameters of Hippodami variagata (Col.: Coccinellidae) by feeding on Nasonovia ribisnigri جدول زندگی کفشدوزک Hippodamia variegata (Col.: Coccinellidae) با تغذیه از شته Nasonovia ribisnigri 151 168 105600 10.22059/ijpps.2026.409877.1007104 FA شیدا درویشی گروه حشره شناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران شهرام حسامی گروه حشره شناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران مهدی غیبی گروه حشره شناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران Journal Article 2025 04 19 <em>Nasonovia ribisnigri</em> is one of the important pests of lettuce. <em>Hippodamia variegata </em>with worldwide distribution, feed on it in Iran. The development, reproduction and life table parameters of <em>H. variegata</em> were studied by feeding on <em>N. ribisnigri</em> at<strong> </strong>three constant temperatures (20, 25 and 30 ± 1°C). 100 eggs of ladybeetle were selected and maintained individually in Petri dishes. Newly emerged larvae were transferred to individual dishes, then development and mortality were assessed. After the emergence of adults, males and females were paired and transferred to new dishes. They were checked daily to record survival and fecundity until death. The data showed that the duration of total pre-adult<strong> </strong>stage of ladybeetle was found to decrease with increasing temperature from 22.38 days at 20°C to 12.62 days at 30°C. The oviposition period lasted<strong> </strong>61.81, 50.06and 35.41days, with females laying an average of 1102.02, 1253.61 and 587.86 eggs at these three temperatures, respectively. The lowest mortality rate was observed 14% at 25°CThe highest intrinsic rate<strong> </strong>of increase (<em>r_m</em>), finite rate of increase (<em>λ</em>) and net reproductive rate (<em>R₀</em>)<em> </em>was recorded 0.2413, 1.239 (d^–1) and 819.03 (offspring) at<strong> </strong>25°C, respectively. But there were no significant differences in these parameters at 25 and 30 ± 1°C. Also, the shortest mean generation time (<em>T</em>)<em> </em>25.44 (day) was observed at 30°C. According to these results, it seems that the 25-30 ±1°C were the optimum temperature for biological activities of<em> H. variegata </em>and this species has greater efficiency in biological control of lettuce aphid in these temperatures. شته کاهو <em>Nasonovia ribisnigri </em>، از مهم­ترین آفات کاهو است و <em>Hippodamia variegata </em>گونه‎ای با پراکنش جهانی است که در ایران روی این آفت فعالیت می‎کند. نمو، تولید­ مثل و جدول زندگی<em> H. variegata </em> با تغذیه از شته کاهو در 3 دمای ثابت (20، 25 و 1±30 درجه سلسیوس) بررسی شد. یکصد تخم کفشدوزک هم­سن انتخاب و درون ظروف پتری نگه‎داری شدند. به محض تفریخ تخم­ها، لاروها به ظروف آزمایش منتقل و مرگ و میر مراحل نابالغ و طول دوره رشدی آنها ثبت گردید. بعداز ظهور بالغین، نر و ماده­های هم­سن جفت و به ظروف جدید انتقال داده شدند و بقاء و زاد­آوری روزانه تا زمان مرگ ثبت شد. نتایج نشان داد که افزایش دما سبب کاهش طول دوره رشدی پیش از بلوغ کفشدوزک از 38/22 روز (20 درجه) به 62/12 روز (30 درجه) گردید. طول دوره تخمریزی به‎ترتیب در 3 دمای ذکر شده 81/61، 06/50 و 41/35 روز بود و ماده­ها به­ طور میانگین 2/1102، 61/1253 و 86/587 تخم گذاشتند. کمترین درصد مرگ و میر (14%) در دمای 25 درجه ثبت گردید. بیشترین نرخ ذاتی افزایش جمعیت (<em>r_m</em>)، بیشترین نرخ متناهی افزایش جمعیت (<em>λ</em>) و بیشترین نرخ خالص تولید مثل (<em>R</em>₀) به­ترتیب 2143/0 ، 239/1 (روز^-1) و 03/819 (نتاج) در دمای 25 درجه به‎دست آمد که این مقادیر اختلاف معنی‎داری با دمای 30 درجه سلسیوس نداشتند. کوتاه‎ترین طول دوره یک نسل جمعیت (<em>T</em>) نیز 44/25 (روز) در دمای 30 درجه مشاهده شد. به‎نظر می‎رسد که در دامنه دمایی 25 تا 1±30 درجه ، این کفشدوزک کارایی بیشتری برای کنترل بیولوژیک شته کاهو خواهد داشت.  https://ijpps.ut.ac.ir/article_105600_e5a71d8e9b180c87be6be6332664fbfb.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Effect of capsulated Bacillus velezensis with alginate on plant growth indexes and improve of resistance under Rhizoctonia solani -stress in tomato تاثیر پوشش‌دهی باکتری Bacillus velezensis توسط آلژینات بر شاخص‌های رشد و بهبود مقاومت به بوته‌میری رایزوکتونیایی در گیاه گوجه‌فرنگی 169 178 105611 10.22059/ijpps.2026.409908.1007106 FA عبدالحسین طاهری گروه گیاه پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران سیدجواد صانعی گروه گیاه پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران الهه لطفعلی نژاد دانش آموخته مقطع دکتری رشته بیماری شناسی گیاهی، گروه گیاه پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران امین رادمرد دانش آموخته مقطع دکتری رشته بیماری شناسی گیاهی، گروه گیاه پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران Journal Article 2025 03 21 This study aimed to identify the stability of a biocontrol agent and develop a formulation to achieve the highest survival percentage and effectiveness of <em>Bacillus velezensis</em>. The effect of the <em>B. velezensis</em> capsule formulation on the growth of tomato plants and the plant defense mechanism against <em>Rhizoctonia solani</em> were assessed. Capsules were produced using the ionic gelation method. Tomato seeds inoculated with capsulated or non‑capsulated <em>B. velezensis</em> were planted in soil artificially infected with <em>R. solani</em>. After 40 days, plant growth parameters, damping‑off incidence of seedlings, and antioxidant activity variations were assessed. A factorial experiment based on a completely randomized design with 4 replications was conducted. The viability of capsulated <em>B. velezensis</em>, following 90 days at both 25 °C and 35 °C, was determined to be 58% and 53%, respectively, indicating the positive effect of capsules in enhancing bacterial viability and resistance compared to the non-capsulated form. Greenhouse experiments showed that capsulated <em>B. velezensis</em> inhibited disease incidence compared to the non-capsulated formulation. Capsulated <em>B. velezensis</em> exhibited extreme differences in growth parameters compared to the control, with the most notable being root and shoot length. The results highlighted the advantages of <em>B. velezensis</em> and its capsule formulation towards enforcing resistance against damping-off disease and promoting growth parameters in tomato plants. This approach can be proposed as a biotechnological tool to induce plant growth promotion and stress tolerance against <em>R. solani</em>.  این مطالعه با هدف بررسی پایداری عامل مهار زیستی و توسعه فرمولاسیون مناسب جهت افزایش زنده­مانی و بهبود عملکرد باکتری <em>Bacillus</em><em> velezensis </em>انجام شد. در این بررسی تاثیر فرمولاسیون کپسول <em>B. velezensis </em>بر رشد گیاه گوجه­فرنگی و پاسخ­های دفاعی گیاه علیه <em>Rhizoctonia solani</em> بررسی شد. تهیه کپسول­ها با استفاده از روش ژلاسیون یونی بود. بذر گوجه­فرنگی پس از تیمار با فرمولاسیون کپسوله­ و غیرکپسوله <em>B. velezensis</em>، در خاک آلوده به <em>R. solani</em> کشت گردید و پس از 40 روز، شاخص­های رشدی گیاه، درصد بیماری مرگ گیاهچه و تغییر فعالیت آنتی­اکسیدانی بررسی شد. آزمایش به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با چهار تکرار طراحی گردید. درصد زنده­مانی<em> </em><em>B. velezensis </em>کپسوله­ بعد از 90 روز قرارگیری در دماهای 25 و 35 درجه سلسیوس به ترتیب 58 و 53 درصد بوده است که نقش مثبت کپسول­ها در افزایش زنده­مانی و مقاومت <em>B. velezensis </em>نسبت به حالت غیرکپسول را نشان می­داد. کاربرد فرمولاسیون کپسول <em>B. velezensis </em>در شرایط گلخانه کاهش درصد بیماری را در مقایسه با فرمولاسیون غیرکپسول نشان داد. تفاوت معنی­داری از نظر شاخص­های رشد در گیاهان تیمار شده با <em>B. velezensis </em>کپسوله در مقایسه با شاهد مشاهده شد و بیشترین تغییرات به ارتفاع ریشه و ساقه مربوط بود. این نتایج بر تاثیر مثبت <em>B. velezensis</em>، همچنین فرمولاسیون کپسول آن در القای مقاومت علیه بیماری مرگ گیاهچه و افزایش شاخص­های رشدی در گیاه گوجه­فرنگی تاکید دارد و می­تواند به­عنوان یک رهیافت زیست­فناور برای بهبود رشد و مقاومت به تنش ناشی از <em>R. solani</em> پیشنهاد شود.  https://ijpps.ut.ac.ir/article_105611_2e43223ff34b6da0637d6a2fa2141c31.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Improving the shelf life of encapsulated Trichoderma harzianum as a biocontrol approach against the soil-borne fungus Sclerotinia sclerotiorum under in vitro and greenhouse conditions افزایش ماندگاری Trichoderma harzianum در حالت کپسوله به عنوان یک راهبرد مهار زیستی علیه قارچ خاک‌زی Sclerotinia sclerotiorum در شرایط درون‌شیشه‌ای و گلخانه 179 200 105612 10.22059/ijpps.2026.409909.1007107 FA عبدالحسین طاهری گروه گیاه پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران الهه لطفعلی نژاد گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران سیدجواد صانعی گروه گیاه پزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران زهرا شهرآبادی بخش تحقیقات شرکت دانازیست لوتوس، گرگان، ایران Journal Article 2025 03 21 In recent years, increasing concerns about the environmental and health effects of chemical pesticides have highlited the urgent need for sustainable plant disease management. Therefore, this study aimed to evaluate the effect of a encapsule formulation containing <em>Trichoderma harzianum</em> on the suppression of <em>Sclerotinia sclerotiorum</em> in tomato plants. Encapsules were prepared using ionic gelation and sodium alginate, and their physical characteristics, loading and release rate of spores, swelling characteristics, stability under temperature and UV exposure, and biodegradability were investigated. The results showed that the encapsulated formulation significantly increased the shelf life and survivability of <em>T. harzianum</em> spores and maintained their biological activity compared to the non-encapsulated form. The survival percentage of non-encapsulated <em>T. harzianum</em> spores sharply decreased after 90 days at temperatures of 25 and 35 °C, whereas encapsulated spores under the same conditions showed only 42% and 46% reductions in viability. In the greenhouse experiment, disease incidence was 4.44% in plants treated with encapsulated <em>T. harzianum</em> and 73.33% in the control. The encapsulated formulation was more effective in reducing disease than the non-encapsulated form. The levels of defense enzymes in plants treated with encapsulated <em>T. harzianum</em> increased by 10.32–14.25% and 31.66–11.27% compared with non-encapsulated <em>T. harzianum</em> and the control, respectively. These findings highlight the effective and sustainable role of encapsulated formulation in improving the performance of biocontrol agents, demonstrating the high potential of this technology to reduce <em>S. sclerotiorum</em>-induced damage and promote plant health in agricultural systems. در سال‌های اخیر، افزایش نگرانی‌ها نسبت به اثرات زیست‌محیطی و بهداشتی سموم شیمیایی، بر ضرورت فوری مدیریت پایدار بیماری‌های گیاهی تاکید کرده است. لذا این پژوهش با هدف ارزیابی تاثیر فرمولاسیون کپسول حاوی <em>Trichoderma harzianum </em>بر مهار <em>Sclerotinia sclerotiorum </em>در گیاه گوجه‌فرنگی انجام شد. کپسول‌ها با استفاده از روش ژلاسیون یونی و آلژینات سدیم تهیه گردید و ویژگی‌های فیزیکی‌، میزان بارگذاری و آزادسازی اسپور، نرخ تورم، پایداری در برابر دما و اشعه فرابنفش و نیز زیست‌تخریب‌پذیری کپسول‌ها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد فرمولاسیون کپسوله‌ به طور مؤثری موجب افزایش ماندگاری و زنده‌مانی اسپورهای <em>T. harzianum </em>و حفظ فعالیت زیستی آن­ها در مقایسه با فرم غیرکپسوله شدند. درصد ماندگاری اسپورهای <em>T. harzianum</em> غیرکپسوله پس از ۹۰ روز در دماهای ۲۵ و ۳۵ درجه به‌شدت کاهش یافت. در حالی که اسپورهای کپسوله‌شده در همان شرایط ۴۲ و ۴۶ درصد کاهش بقا نشان دادند. در بررسی گلخانه‌ای نیز درصد بیماری در گیاهان تیمار شده با <em>T. harzianum</em> کپسوله­شده 4۴/4 درصد و در شاهد 3۳/73 درصد بود. فرمولاسیون کپسوله نسبت به حالت غیرکپسوله اثربخشی بیشتری در کاهش بیماری داشت. سطح آنزیم­های دفاعی در گیاهان تیمار شده با <em>T.</em><em> harzianum</em> کپسوله نسبت به <em>T.</em><em> harzianum</em> غیرکپسوله و شاهد به ترتیب 32/10- 25/14<em> </em>و 27/11-66/31 درصد افزایش داشت. یافته‌های این پژوهش ضمن تأکید بر نقش مؤثر و پایدار فرمولاسیون کپسوله در بهبود عملکرد عوامل زیستی، نشان‌دهنده قابلیت بالای این فناوری در کاهش خسارت ناشی از <em>S. sclerotiorum</em> و ارتقای سلامت گیاه در سیستم‌های کشاورزی می‌باشد.  https://ijpps.ut.ac.ir/article_105612_8c6e734f5e24b4da2ee17375fd73379c.pdf

دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران دانش گیاهپزشکی ایران 2008-4781 56 1 2025 06 01 Isolating entomopathogenic nematodes from overwintering sites of Sunn pest, Eurygaster integriceps Puton (Hemiptera: Scutelleridae) and their pathogenicity power against the pest جداسازی نماتدهای بیمارگر حشرات از محل‌های زمستان‌گذرانی سن گندم Eurygaster integriceps Puton (Hemiptera: Scutelleridae) و ارزیابی شدت بیمارگری‌ آن‌ها روی میزبان 201 214 105882 10.22059/ijpps.2026.409867.1007110 FA لاله ابراهیمی بخش تحقیقات کنترل بیولوژیک، موسسه تحقیقات گیاهپزشکی، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، تهران، ایران. مریم فروزان بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، شهلا باقری بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، کرمانشاه، محمد ناطق گلستان بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، مشهد، ایران. میر رضا جمشیدی بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان لرستان، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، خرم آباد، ایران. 0009-0002-9687-4214 علیرضا حق شناس بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات، آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، اصفهان ، ایران. شهرام شاهرخی بخش تحقیقات سن گندم، موسسه تحقیقات گیاهپزشکی، سازمان تحقیقات، ترویج و آموزش کشاورزی، تهران، ایران. Journal Article 2025 04 07 Entomopathogenic nematodes are valuable agents of biological pest control and obligate parasites of insects and some other arthropods. The Sunn pest (<em>Eurygaster integriceps</em>) is one of the most important economic pests of wheat and barley. Based on the biology and overwintering behavior of the pest, natural enemies may play an important role in reducing the population level in the overwintering sites. In this study, the presence of insect pathogenic nematodes in the overwintering sites of Sunn pest in six provinces of the country was investigated for two years (2022-2023). As a result, eight isolates of the species <em>Steinernema</em> sp. were isolated. Based on morphological and morphometric data, all isolates were identified <em>as Steinernema feltiae</em>. Bioassays against overwintering adults of Sunn pest for one nematode isolate was performed in ventilated Petri dishes filled with a thin layer of moist autoclaved sandy soil at a concentration of 100 to 600 infective juveniles per insect. The control received distilled water. The experiment was repeated three times. All dead insects were dissected to ensure the presence of nematodes inside the cadavers. The LC₅₀ value ​​of the native <em>S. feltiae</em> isolate against <em>E. integriceps</em> was calculated as 461 infective juveniles per insect, respectively. Nematode reproduction was observed in the insect cadavers. Successful recovery of nematodes from infected insects is a valuable feature for biological control agents. However, further research is needed to understand the possible role of the entomopathogenic nematodes in <em>E. integriceps</em> control. Moreover, the isolates could be assessed to control the other pests. نماتدهای بیمارگر حشرات از عوامل ارزشمند کنترل زیستی آفات و انگل­های اجباری حشرات و برخی بندپایان دیگر هستند. سن گندم (<em>Eurygaster</em> <em>integriceps</em>) یکی از مهم­ترین آفات اقتصادی گندم و جو است. بر اساس زیست­شناسی و رفتار زمستان­گذرانی آفت، دشمنان طبیعی ممکن است نقش مهمی در کاهش سطح جمعیت در مکان­های زمستان­گذرانی داشته باشند. در این مطالعه، بررسی حضور نماتدهای بیمارگر حشرات در محل‌های زمستان‌گذرانی سن گندم در شش استان کشور به مدت دو سال (1400 تا 1402) انجام شد. در نتیجه، هشت جدایه از گونه <em>Steinernema</em> sp. جداسازی شد. بر اساس داده­های ریخت­شناسی و ریخت‌سنجی، تمامی جدایه‌ها به‌عنوان <em>Steinernema  feltiae</em> شناسایی شدند. آزمون اثر روی حشرات کامل سن گندم زمستانگذران برای یک جدایه در ظروف پتری دارای تهویه که با یک لایه نازک خاک شنی مرطوب اتوکلاو شده، پر شده بود، با غلظتی از 100 تا 600 لارو آلوده­کننده نماتد، به ازای هر حشره انجام شد. نمونه  شاهد، آب مقطر بدون نماتد دریافت کرد. آزمایش سه بار تکرار شد. تمام حشرات مرده، جمع­آوری و تشریح شدند تا از حضور نماتدها در داخل لاشه سن، اطمینان حاصل شود. بر اساس نتایج، مقدار LC₅₀ جدایه بومی <em>S. feltiae</em> علیه سن گندم 461 لارو آلوده­کننده نماتد به ازای هر حشره محاسبه گردید. تولیدمثل نماتد در لاشه حشره، مشاهده شد. بازیافت موفقیت­آمیز نماتد از لاشه حشره، یک ویژگی ارزشمند برای عوامل کنترل زیستی است. با این حال، تحقیقات بیشتری برای درک نقش احتمالی نماتدهای بیمارگر حشرات در کنترل سن گندم، مورد نیاز است. همچنین جدایه­ها می­توانند برای کنترل دیگر آفات، مورد بررسی قرار گیرند.  https://ijpps.ut.ac.ir/article_105882_730b466ddf3ade1c4440098b653cc9e2.pdf