c3518cb17d976b8

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه ارومیه

2 استادیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه ارومیه

3 استادیار، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی ارومیه

چکیده

شتۀ معمولی گندم، (Hem.: Aphididae) Schizaphis graminum (Rondani)، یکی از آفات مهم غلات به‌ویژه جو است که در سال‌های اخیر جمعیت رو به رشدی داشته است. یکی از مناسب‌ترین روش‌های کنترل این آفت با در نظر گرفتن آثار سوء ناشی از کاربرد آفت‌کش‌ها، استفاده از ژنوتیپ‌های مقاوم جو است. در این تحقیق، 47 لاین پیشرفته و 13 رقم جو در مرحلۀ گیاهچه غربالگری شد و دو مکانیسم آنتی‌زنوز و تحمل در آنها بررسی شد. آزمایش در گلخانه‌ای با شرایط دمایی ºC 2±25، رطوبت نسبی 10±55% و دورۀ نوری 16:8 انجام گرفت. غربالگری بر اساس میانگین تعداد شته (بعد از 14 روز آلودگی با شته) انجام گرفت و ارقام ریحان، نصرت و لاین 20(Mall-4-3094- 2//Alpha/Cum/3/Victoria/…ICB01-1368-0AP) با کمترین و لاین 13 (Legia/CWB117-5-9-5)، لاین 44 (Sls/Bda//Sararood-1) و رقم زرجو با بیشترین میانگین تعداد شته برای اجرای آزمایش‌های آنتی‌زنوز و تحمل انتخاب شدند. در آزمایش آنتی‌زنوز، بر اساس تعداد شتۀ جلب شده (24، 48 و 72 ساعت پس از رهاسازی) نتایج نشان داد در مجموع هر سه زمان رقم زرجو و ریحان به‌ترتیب کمترین و بیشترین آنتی‌زنوز را داشتند. در آزمایش تحمل (که بر اساس تأثیر تغذیۀ شته روی ارتفاع گیاهان آلوده بررسی شد)، نتایج نشان داد رقم ریحان بیشترین افزایش ارتفاع ثانویه (در مقایسه با شاهد) و کمترین درصد کاهش ارتفاع (09/2%) را داشت. درحالی‌که، رقم زرجو با کمترین افزایش ارتفاع ثانویه (در مقایسه با شاهد) و بیشترین درصد کاهش ارتفاع (96/65%) کمترین سطح تحمل را داشت.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Evaluation of Mechanisms of Barley Genotypes Tolerance and Antixenosis Schizaphis graminum (Rondani)

نویسندگان [English]

  • Rojin Ahmadi 1
  • Seyed Ali Safavi 2
  • Alireza Eievazi 3

1 MSc. Student, College Agriculture, University of Orumieh, Iran

2 Assistant Professor, College Agriculture, University of Orumieh, Iran

3 Assistant Professor, Research Center for Agriculture andNatural Resources,Orumieh, Iran

چکیده [English]

Schizaphis graminum (Rondani) (Hem.: Aphididae) is one of the seriously injurious pests
of cereals particularly of barley. The population of the pest has beenon the increase in recent
years. Besides chemical control, another practically suitable method of controlling the pest is
the use of resistant barley genotypes. In this research, 47 advanced lines along with 13 cultivars
were screened in their seedling stagesin greenhouse conditions (25±2ºC, 55±10% relative
humidity and 16:8 photophase) while testing basis two mechanisms of antixenosis and
tolerance on them. Screening was made on the basis of mean number of aphids (14 days after
infection with the aphid). Rhaihan, Nosrat cultivars as well as line20 (Mall-4-3094-
2//Alpha/Cum/3/Victoria/…ICB01-1368-0AP),carrying the least, whileline13
(Legia/CWB117-5-9-5), line44 (Sls/Bda//Sararood-1) and Zarjo cultivar attracting the most
mean number of aphids, were selected for antixenosis and for tolerance tests. Antixenosis
experiment was carried out as based upon the number of attracted aphids to different cultivars
within 24, 48, and 72 hours following insect release. Results indicated that Zarjo and Raihan
cultivars bore the weakest vs the strongest antixenosis, respectively, as observed within all the
three experimental times. Tolerance experiment was judged by the effect of aphid feeding on
host plant height wise. Raihan cultivar had the most increase in its secondary height (compared
with control) and the least percentage of decrease in its main height (%2.09). Conversely, Zarjo
cultivar exhibited the least increase in its secondary height (compared with control) and the
greatest percentage of decrease in its main height (%65.96), suggesting a least level of
tolerance.

کلیدواژه‌ها [English]

  • antixenosis
  • Barley
  • Schizaphis graminum
  • Screening
  • tolerance