c3518cb17d976b8

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموختۀ بیماری‌شناسی گیاهی، دانشکدۀ کشاورزی دانشگاه زابل

2 دانشیار گروه گیاه‌پزشکی، دانشگاه بوعلی سینا همدان

چکیده

در طی مطالعه درباره بیماری ریزوکتونیایی سیب ‏زمینی در سال 1385، از مزارع و انبارهای سیب‏زمینی استان‏های همدان و کردستان، پنجاه جدایه با مشخصات قارچ Rhizoctonia. solani از ساقه و ریشه و هشت جدایه از سختینه ‏های موجود در سطح غده ‏ها جداسازی شد. بعد از رنگ‏ آمیزی هسته و بررسی‏ های فیزیولوژیکی، تمام جدایه‏ های تحت مطالعه با عنوان گونۀ R. solani شناسایی شدند. برای تعیین گروه‏های آناستوموزی جدایه‏ها، عمل آناستوموز با جدایه ‏های استاندارد انجام گرفت و در مجموع 56 جدایه به‌عنوان گروه آناستوموزی 3 و یک جدایه به‌‏عنوان گروه آناستوموزی 4 شناسایی شد و یک جدایه با هیچ‌کدام از گروه‏های آناستوموزی موجود در این مطالعه آناستوموز نداد. آزمایش بیماری‏زایی 25 جدایه‏، آنها را در گروه بیماری‏زا قرار داد. توانایی بیوکنترلی چهار گونه از جنس تریکودرما شامل Trichoderma brevicompactum، T. koningiopsis، T. andinensis و T. virens روی دو جدایه‏ از بیمارگر (6 و 16) که در آزمایش‏های بیماری‏زایی، شدیدترین بیماری‏زایی را داشتند، در شرایط آزمایشگاه مطالعه شد. نتایج نشان داد که به جز گونه T. andinensis، سایر گونه‏ های تریکودرما بعد از متوقف کردن رشد بیمارگر شروع به پیشروی، استقرار و اسپورزایی روی پرگنه آن کردند و ضمن پیچش به اطراف ریسه‏ ها سبب تخریب آنها شدند. تأثیر متابولیت‏ های فرّار تمام گونه ‏های تریکودرما در کاهش رشد جدایه‏ های ریزوکتونیا در مقایسه با تیمار شاهد معنا‏دار بود و در این میان گونه‏ های T. virens، T. koningiopsis و  T. brevicompactum به‌ترتیب دارای بیشترین تأثیر بودند. در بررسی تأثیر متابولیت‏ های غیرفرّار نیز گونة T. brevicompactum رشد جدایه‏ های ریزوکتونیا را به‌طور کامل متوقف کرد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Identification of Potato Rhizoctonia Anastomosis Groups in Hamadan and Kurdistan Provinces and Survey of Their Biological Control Possibility using Trichoderma spp.

نویسندگان [English]

  • Roshan Mohammadi 1
  • Doostmorad Zafari 2

چکیده [English]

During survey of potato Rhizoctonia disease in 2006, 50 isolates with characters of Rhizoctonia solani fungus from stems and roots and eight isolates from sclerotia, on potatoes surface, were obtained from fields and storages of Hamadan and Kurdistan Provinces. After nuclear staining and physiological surveys, all of the isolates identified as R. solani. For determining anastomosis groups of isolates, anastomosis carried out with tester isolates. Finally, 56 isolates belonged to AG-3, one isolate belonged to AG-4 and one isolate did not anastomoses with any available tester anastomosis groups in this study. Pathogenicity test of 25 isolates shown they are virulence. Biocontrol potential of four species of Trichoderma, including T. brevicompactum, T. koningiopsis, T. andinensis, and T. virens were studied on two pathogen isolates (6 and 16), that had highest pathogenicity in pathogenicity test, in laboratory. Results showed that except T. andinensis, other Trichoderma spp. developed, establish and sporulated on pathogen colony after stopping its growth and destroyed pathogen hypha as coiling them. Volatile compounds of all Trichoderma spp. had significant effects on reducing pathogen isolates growth and among them T. virens, T. koningiopsis and T. brevicompactum had a higher inhibition, respectively.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Rhizoctonia solani
  • Trichoderma spp
  • biological control