اثرات عصارۀ اکدایستروئیدی گیاه Silene aucheriana و هالوفنوزاید در کنترل موریانۀ (Isoptera: Rhinotermitidae).sp Reticulitermesدر شرایط آزمایشگاهی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی


1 دانشجوی کارشناسی ارشد حشره‌شناسی کشاورزی، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

2 دانشیار گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانشیار گروه حشره‌شناسی کشاورزی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

4 دانشجوی دکتری حشره‌‌شناسی، دانشکدۀ کشاورزی، گروه حشره‌شناسی کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس


امروزه ترکیبات اکدایستروئیدی، از جمله فیتو‌اکدایستروئید‌ها و آنالوگ‌های اکدایسون، به دلیل توانایی کنترل آفات مورد توجه قرار گرفته‌اند. آگونیست‌های هورمون پوست‌اندازی با اختلال در پوست‌اندازی باعث مرگ زودرس آفت می‌شوند و برای موجودات غیرهدف، ایمن‌‌اند. هدف از این مطالعه بررسی اثرهای ترکیبات اکدایستروئیدی موجود در گیاه سیلن ایرانی Silene aucheriana در مقایسه با آفت‌کش هالوفنوزاید5 روی موریانۀ .sp  Reticulitermesو محاسبۀ مقادیر LT50 وLT90  ترکیبات ذکرشده روی ‌موریانۀ Reticulitermes sp. در قالب آزمون‌های انتخابی و غیر‌انتخابی است. تجزیه و تحلیل داده‌ها به روش پروبیت نشان داد که با افزایش غلظت، زمان مرگ‌و‌میر (LT50 و LT90) کاهش یافت. درصد مرگ‌و‌میر محاسبه‌شده در غلظت‌های 1000، 2500، 5000 و 10000 پی‌پی‌ام هالوفنوزاید در آزمون انتخابی به‌ترتیب 54، 60، 76 و 80 درصد و برای عصارۀ گیاه S. aucheriana در غلظت‌های 5، 10، 20 و 40 درصد به‌ترتیب 58، 68، 75 و 89 درصد بود. این ترکیبات (هالوفنوزاید و عصارۀ سیلن) سبب ایجاد بدشکلی و اختلال در پوست‌اندازی در موریانۀ ‌Reticulitermes sp. شد. نتایج نشان داد که این ترکیبات (هالوفنوزاید و عصارۀ سیلن) می‌توانند راه حل مناسبی برای کنترل موریانۀ ‌Reticulitermes sp. باشند. بنابر‌این برای کنترل موریانه‌ها لازم است مطالعات جامعی روی ترکیبات اکدایستروئیدی انجام گیرد.


عنوان مقاله [English]

Effects of ecdysteroid compounds extracted from Silene aucheriana and halofenozide to control Reticulitermes sp. (Isoptera: Rhinotermitidae) under laboratory conditions

نویسندگان [English]

  • Arezu Shahini 1
  • Behzad Habibpour 2
  • Saeid Moharramipour 3
  • Mina Kohjani Gorji 4
1 M. Sc. Student, Department of Plant Protection, College of Agriculture, Shahid-Chamran University, Ahwaz, Iran
2 Associate Professor, Department of Plant Protection, College of Agriculture, Shahid-Chamran University, Ahwaz, Iran
3 Associate Professor, Department of Entomology, Faculty of Agriculture, Tarbiat Modares University, P. O. Box: 14115-3361, Tehran, Iran
4 Ph. D. Student, Department of Entomology, Faculty of Agriculture, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Ecdysteroid compounds such as phytoecdysteroids and ecdysone analogues have been considered for their potential ability to control pests. Ecdysone-agonist disrupting molting processes can induce precocious death. The aim of this research was to evaluate the effects of ecdystroid extracts of Silene aucheriana Boiss (family Caryophyllaceae) to control Reticulitermes sp. termite in comparison with halofenozide under choice and non-choice feeding conditions. Probit analysis of the data using time instead of dosage indicated that final mortality and the speed of death were dependent on dose. The percentage mortality were 54%, 60%, 76% and 80% at concentrations of 1000, 2500, 5000 and 10000 ppm, respectively at the end of the choice test period for halofenozide. The percentage mortality were 58%, 68%, 75% and 89% at concentrations of 5%, 10%, 20% and 40 %, respectively at the end of the choice test period for S. aucheriana. The general effects of ecdysteroid compounds, were observed including incomplete ecdysis and subsequent mortality. Overall, the results indicated that ecdysteroid compounds are effective for control Reticulitermes sp. Therefore it is necessary to establish comprehensive studies on the effects of ecdysteroid compounds for practical use in termites control.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Reticulitermes
  • Phytoecdysteroids
  • Ecdysone analogues
  • Ecdysteroid compounds
  1. Arnult, C. & Slama, K. (1986). Dietary effects of phytoecdysones in the leek-moth, Acrolepiopsis assectella Zell. (Lepidoptera: Acrolepiidae). Journal of Chemistry Ecology, 12, 1979-1986.    
  2. Blackford, M. J. P. & Dinan, L. (1997). The effect of ingested phytoecdysteroids on the larvae of urticae, Aglais Inachis io, Cynthia cardui (Lepidoptera, Nymphalidae) and Tyria jacobaeae (Lepidoptera, Arctiidae). Journal of Insect Physiology, 43, 315-327.
  3. Dallaire, R., Labrecque, A., Marcotte, M., Bauce, E. & Delisle, J. (2004). The sublethal effects of tebufenozide on the precopulatory and copulatory activities of Choristoneura fumiferana and C. rosaceana. Entomologia Experimentalis et Applicata, 112, 169-181.
  4. Dhadialla, T. S., Carlson, G. R. & Le, D. P. (1998). New insecticides with ecdysteroidal and juvenile hormone activity. Annual Review of Entomology, 43, 545-569.
  5. Dinan, L. (1995). A strategy for the identification of ecdysteroid receptor agonists and antagonists from plants. European Journal of Entomology, 92, 271-283.
  6. Dinan, L. (2001). Phytoecdysteroids: biological aspects. Phytochemistry, 57, 325-339.
  7. Farinos, P. G., Smagghe, G., Tirry, L. & Castanera, P. (1999). Action and Pharmacokinetics of a Novel Insect Growth Regulator, Halofenozide, in Adult Beetles of Aubeonymus mariaefranciscae and Leptinotarsa decemlineata. Archives of Insect Biochemistry and Physiology, 41, 201-213.
  8. Gautam, B. K. & Henderson, G. (2014). Comparative Evaluation of Three Chitin Synthesis Inhibitor Termite Baits Using Multiple Bioassay Designs.  Sociobiology, 61(1), 82-87.  
  9. Habibpour, B. (2008). Laboratory evaluation of Flurox, a chitin synthesis inhibitor, on the termite, Microcerotermes diversus. Journal of Insect Science, 10(2), 1-8.   
  10. Henderson, G., Kirby, M. L. & Chen, J. (1994). Feeding stimulants to ehnance bait acceptance by Formosan termites. Proceeding of the 25 th Annual Meeting on Wood Preservation, Bali, Indonesia, P. 513
  11. Kostyukovsky, M., Chen, B., Atsmi, Sh. & Shaaya, E. (2000). Biological activity of two juvenoids and two ecdysteroids against three stored product insects. Insect Biochemistry and Molecular Biology, 30, 891-897.
  12. Kouhjani-Gorji, M., Moharramipour, M. & Kamali, K. (2014). Phytoecdysterid compounds of Silene aucheriana and its nutritional effects on Plutella xylostella (Lepidoptera: Plutellidae). Plant Protection (Scientific Journal of Agriculture), 37(3), 37-47. (In Farsi)
  13. Lafont, R. (1997). Ecdysteroids and related molecules in animals and plants. Archives of Insect Biochemistry and Physiology, 35, 3-20.
  14. Logan, J. W. M. & Abood, F. (1990). Laboratory trials on the toxicity of hydramethylnon to Reticulitermes santonensis (Isoptera: Rhinotermitidae) and Microtermes leppidus (Isoptera: Termitidae). Bulletin of Entomological Research, 80, 19-26.  
  15. Pedigo, L. P. (2002). Entomology and pest management. 4th Edition, Prentice Hall, Hardbound, USA. 724‌p.
  16. Raina, A. K., Park, Y. I. & Hruska, Z. (2003). Ecdysone agonist halofenozide affects corpora allata and reproductive physiology of the Formosan subterranean termite, Coptotermes formosanus. Journal of Insect Physiology, 49, 677-683.
  17. Rao, P. S. C., Bellin, C. A. & Brusseau, M. L. (1993). Coupling biodegradation of organic  chemicals to sorption and transport in soils and aquifers: paradigms and paradoxes. In:Sorption and Degradation of Pesticides and Organic Chemicals in Soil. Sociobiology, 32, 1-26.
  18. Sahaf, B. Z. & Moharramipour, S. (2013). Effects of ecdysteroidal extract of Spinacia oleracea on demographic parameters of the diamondback moth, Plutella xylostella L. (Lepidoptera: Plutellidae). Journal of Crop Protection, 2(2), 109-116.
  19. Slama, K. & Lafont, R. (1995). Insect hormones-ecdysteroids: their presence and actions in vertebrates. European Journal of Entomology, 92, 355-377.   
  20. Smagghe, G., Carton, B., Heirman, A. & Tirry, L. (2000). Toxicity of Four Dibenzoylhydrazine orrelates with Evagination–Induction in the Cotton Leafworm. Pesticide Biochemistry and Physiology, 68,49-58.
  21. Stansly, P. A., Su, N. Y. & Conner, J. M. (2000). Management of subterranean termites, Reticulitermes spp. (Isoptera: Rhinotermitidae) in a citrus orchard with hexaflumuron bait. Crop Protection, 20, 199-206.
دوره 46، شماره 1 - شماره پیاپی 1
بهار و تابستان
فروردین 1394
صفحه 69-78
  • تاریخ دریافت: 05 آذر 1393
  • تاریخ بازنگری: 14 بهمن 1393
  • تاریخ پذیرش: 26 خرداد 1394
  • تاریخ اولین انتشار: 26 خرداد 1394